Bijstand VS ingrijpend gewijzigd
Door onze correspondent JUURD EIJSVOOGEL 
WASHINGTON, 1 AUG. De bijstand
in de Verenigde Staten wordt ingrijpend herzien. Nadat president Clinton
gisteren had bekendgemaakt de nieuwe bijstandswet die in het Congres in
behandeling is te zullen tekenen, nam het Huis van Afgevaardigden de wet
met grote meerderheid aan. Vandaag zal de Senaat naar verwachting
hetzelfde doen.
De nieuwe wet markeert niet alleen het einde van het systeem van sociale
zekerheid dat meer dan zestig jaar geleden is opgezet door president
Franklin D. Roosevelt. De wet brengt ook een belangrijke
machtsverschuiving met zich mee van de federale overheid in Washington
naar de afzonderlijke deelstaten. Het is de droom van Huis-voorzitter
Newt Gingrich: de New Deal van Roosevelt, met zijn omvangrijke
verzorgingsstaat, begint plaats te maken voor een kleinere,
gedecentraliseerde overheid die opereert onder de vlag van New
Federalism.
Clinton en bijna de helft van de Democratische Congresleden steunen het
Republikeinse wetsvoorstel, dat een einde maakt aan de garantie van de
federale overheid om aan arme Amerikanen financieuml;le hulp te bieden.
In plaats daarvan zullen de deelstaten voortaan ieder hun eigen regels
kunnen opstellen voor wie er nog in aanmerking komt voor bijstand.
Alle staten krijgen daartoe een vast bedrag, als ze zich houden aan een
aantal basisregels. Wie bijstand krijgt en gezond is moet binnen twee
jaar werk vinden. In totaal kan iemand in zijn leven niet langer dan
vijf jaar aanspraak op bijstand maken. Voor hopeloze gevallen mogen de
deelstaten uitzonderingen maken, maar ze hoeven dat niet te doen. Legale immigra
nten die nog niet het Amerikaanse
staatsburgerschap hebben komen de eerste tien jaar van hun verblijf in
de VS voor de meeste uitkeringen niet in aanmerking. Deelstaten mogen
bijstand onthouden aan minderjarige moeders, en krijgen van de federale
overheid een bonus als ze het aantal buitenechtelijke geboortes weten
terug te brengen.
De president, die twee keer eerder zijn veto uitsprak
over vergelijkbare voorstellen, maakte gisteren bekend dat hij de nieuwe
bijstandswet ondanks enkele bezwaren toch zal tekenen. Een deel van zijn
Democratische achterban stelde hij daarmee bitter teleur. Zij geloven
dat door de wet het sociale vangnet onherstelbaar wordt beschadigd en
dat zeker een miljoen kinderen onder de armoedegrens terecht zullen
komen.
Maar Clinton loste er - drie maanden voor de presidentsverkiezingen -
een belofte mee in die vier jaar geleden een belangrijke rol speelde in
zijn campagne.
