Zaiuml;rese rebellen forceren doorbraak
Door onze correspondent KOERT LINDIJER
KINSHASA, 13 MEI. Zaiuml;rese rebellen hebben gisteren bij Kenge, 200
kilometer ten zuidoosten van Kinshasa, een doorbraak geforceerd. Ze
versloegen soldaten van de Angolese verzetsbeweging UNITA, die het leger
van Mobutu steunen. 
De vrees voor misdragingen door verslagen regerings- en UNITA-soldaten
die van Kenge naar de hoofdstad trekken, bracht de Amerikaanse regering
er gisteravond toe al haar landgenoten in Kinshasa op te roepen
Zaiuml;re onmiddellijk te verlaten.
Na onverwachte pogingen die het regeringsleger en UNITA vorige week
ondernamen om de rebellen tegen te houden, ligt de weg naar de hoofdstad
Kinshasa nu weer open voor de opstandelingen van
Laurent-Deacute;sir&eacute; Kabila. Het regeringsleger heeft bruggen
opgeblazen, maar het rebellenleger blijkt over pontons te beschikken.
Kabila ontvangt grootschalige steun uit buurlanden, onder meer van
Rwandese en Angolese strijdkrachten. Bij de strijd rond Kenge blijken
honderden slachtoffers te zijn gevallen, zowel burgers als soldaten.
Kerkelijke bronnen berichten over een moordpartij in een gebouw van de
Kimbangistenkerk, een oorspronkelijk Zaiuml;rese religieuze beweging.
,,Het kerkkoor was aan het oefenen toen Portugees- en Engelssprekende
soldaten binnenkwamen en 120 tot 150 mensen vermoordden'', aldus een
bron. Het motief achter de moordpartij blijft onduidelijk, evenals de
identiteit van de daders. De rebellen geven UNITA de schuld.
Dergelijke slachtpartijen werpen een schaduw vooruit van hetgeen
Kinshasa mogelijk in de komende dagen te wachten staat. Vrijwel alle
ambassades brachten de afgelopen weken hun personeel tot het minimum
terug, wat veelal betekent dat alleen de ambassadeur en zijn lijfwachten
nog achterblijven.
De Belgische minister van Buitenlandse Zaken, Erik Derycke, deed
vanmorgen opnieuw een dringend beroep op de Belgische staatsburgers om
uit Zaiuml;re te vertrekken. Nederland riep in het weekeinde
landgenoten ,,met klem'' op de Zaiuml;rese hoofdstad onmiddellijk te
verlaten. Nog twee mogelijkheden lijken over te blijven voor een
vreedzame machtsovername door de rebellen. De laatste diplomatieke kans
zou de tweede bijeenkomst van Kabila en president Mobutu kunnen zijn aan
boord van de Zuidafrikaanse ijsbreker Outeniqua, die voor morgen op de
agenda staat. Als Mobutu blijft weigeren de macht over te dragen aan
Kabila, gooit mogelijk een deel van het Zaiuml;rese regeringsleger de
handdoek in de ring en gaat samenwerken met Kabila voor een vreedzame
inname van Kinshasa.
Mobutu's elitetroepen van de presidentieuml;le garde zullen
vermoedelijk tot het allerlaatste moment trouw blijven aan hun
president.
