Lid oppositie premier van Albanieuml;
TIRANA, 12 MAART.  President Berisha van Albanieuml; heeft gisteren een
uit Zuid-Albanieuml; afkomstig lid van de oppositie tot premier
benoemd, in een poging de opstand in het zuiden tot staan te brengen.
Voor het eerst komen uit Noord-Albanieuml; berichten over onrust. In
twee steden, Bajram Ccedil;urri en Kuk&euml;s, zijn legerdepots
bestormd. Het gaat echter waarschijnlijk - anders dan in het zuiden -
niet om tegenstanders van Berisha.
Vandaag is in Elbasan, in het midden van Albanieuml;, door
tegenstanders van Berisha een wapenopslagplaats leeggehaald. Het is voor
het eerst dat dit in dit deel van Albanieuml; gebeurt.
Berisha maakte de 34-jarige econoom Bashkim Fino premier van een
overgangsregering, die vervroegde verkiezingen moet voorbereiden. Met de
benoeming hoopt Berisha de opstandelingen in het zuiden, die daar nu
dertien steden controleren, tegemoet te komen. Fino is afkomstig uit de
belangrijkste stad in het zuiden, Gjirokasteuml;r, waarvan hij
burgemeester is geweest. Hij is bovendien lid van de belangrijkste
partij van de oppositie, de socialistische partij. De benoeming is een
nieuwe concessie. Vorige week was afgesproken dat Berisha's
Democratische Partij de nieuwe premier zou leveren.
Berisha praat nog met de oppositie over de samenstelling van de nieuwe
'regering van nationale verzoening', waarin volgens vorige week gemaakte
afspraken alle politieke partijen vertegenwoordigd moeten zijn. Over
vrijwel alle ministersposten zou al overeenstemming bestaan. Een
uitzondering vormt de vraag wie minister van binnenlandse zaken moet
worden. Die minister controleert zowel de gewone als de geheime politie.
Of de benoeming van een uit het zuiden afkomstige socialist tot premier
door de rebellen in het zuiden wordt gezien als een concessie is de
vraag. Er zijn onder de leiders van de opstand veel meningsverschillen,
maar eacute;&eacute;n eis hebben ze gemeen: zolang Berisha niet
aftreedt, zijn ze niet bereid de wapens neer te leggen. De leider van de
rebellenpolitie in de stad Sarandeuml; in het uiterste zuiden van
Albanieuml; zei gisteren dat ,,wapens niet zonder garanties worden
ingeleverd''. ,,Onze principieuml;le eis is het aftreden van Berisha'',
zo voegde hij daaraan toe. De leider van de rebellen in Peuml;rmet zei
dat ,,het idioot zou zijn nu de wapens in te leveren: dat komt neer op
het toegeven van een nederlaag op een moment waarop je wint''. Zijn
collega in Gjirokasteuml;r, de belagrijkste stad in het zuiden, zei
gisteren: ,,Als we onze wapens neerleggen,
 stuurt Berisha de geheime politie om ons af te slachten. Zo gaan die
dingen in Albanieuml;.''
Vertegenwoordigers van de rebellen in acht steden in het zuiden kwamen
gisteren in Gjirokasteuml;r bijeen om hun beleid te co&ouml;rdineren.
Ze vormden daatoe een 'Nationaal Front voor de Redding van het Volk'.
Gisteren kwamen voor het eerst berichten over de bestorming van
legerdepots in het noorden van Albanieuml;. In Kuk&euml;s en in Bajram
Ccedil;urri in het uiterste noorden werden wapens uit de opslagplaatsen
gehaald. In Bajram Ccedil;urri, waar maandag een plundering nog was
verhinderd door soldaten, viel gisteren een dode bij de ontploffing van
een handgranaat. Voor zover is na te gaan gaat het in het noorden echter, anders
 dan in
het zuiden, niet om een protest tegen president Berisha. De burgemeester
van Bajram Ccedil;urri zei dat de bestormers ,,noch voor, noch tegen
Berisha'' zijn. ,,Ze willen zich alleen bewapenen, met het argument dat
als iedereen bewapend is, zij het ook willen zijn.''
In het zuidelijke Sarandeuml;, waar gisteren een hotel grondig werd
geplunderd, hebben tweehonderd inwoners en artsen vandaag een
protestbetoging gehouden uit boosheid over pogingen, een plaatselijk
ziekenhuis te plunderen. Het ziekenhuis, dat met Brits geld wordt
gebouwd en dat nog niet klaar is, was gisteren het doelwit van mensen
die er de bedden, het beddegoed en meubilair trachtten mee te nemen.
De internationale gemeenschap maakt zich in toenemende mate zorgen over
de situatie in Albanieuml;. Minister van Buitenlandse Zaken Van Mierlo,
EU-voorzitter, zei gisteren dat de onrust zou kunnen overslaan naar Kosovo en Ma
cedonieuml;. De Nederlandse regering heeft
de naar schatting honderd Nederlanders in Albanieuml; het advies
gegeven te vertrekken. De Duitse en de Britse regering kwamen gisteren
met een identiek advies aan de Duitsers en Britten in het land en de
Amerikanen en Italianen evacueren de gezinnen van de ambassadestaf.
Diplomaten in Albanieuml; houden rekening met de mogelijkheid dat de
onrust zich verder uitbreidt en ook Tirana bereikt. Gisteren werden in
de stad geweersalvo's gehoord, maar het bleek hier te gaan om soldaten
die schoten om uiting te geven aan hun vreugde over hun afzwaaien. Ook
werd geschoten door strijdlustige aanhangers van president Berisha.
(Reuter, AP, AFP)
