Colombiaanse berggeit is zijn rivalen te slim af
Door onze redacteur JAAP BLOEMBERGEN 
VALENCE, 12 JULI. Op de uitlopers
van het Andesgebergte zie je ze nog wel, de berggeiten die in prachtige
cadans een helling beklimmen. Op iets te grote fietsen dansen ze met een
superlicht verzet naar boven. In Europa rijden de Colombiaanse
wielrenners de laatste jaren vrij anoniem rond. Ze komen kracht tekort
tegen de zwaargebouwde coureurs. De berggeit is een uitstervend ras.
In de Tour de France zijn na twaalf dagen nog vier Colombiaanse renners
in de strijd. Gisteren won Chepe Gonzalez de elfde etappe, na een niet
voor mogelijk gehouden demarrage. De kleine coureur was zijn fysiek
sterkere medevluchters te slim af in de straten van Valence. Op een
kilometer van de streep versnelde hij in de laatste buitenbocht. Zijn
rivalen hadden er niet op gerekend dat een lichtgewicht (57 kilo) zo
hard op de pedalen kon stampen.Gonzalez juichte op een manier die je nog
maar weinig ziet in het peloton. Hij dacht er niet aan zijn shirt recht
te trekken, om zijn sponsor te gerieven. Gonzalez juichte spontaan en
balde zijn vuisten. ,,Ik had dit nooit verwacht. Vanmorgen vertelde onze
ploegleider dat ik m'n kans moest wagen. Het was een etappe waarin de
grote ploegen rustig aan deden. Niet te zwaar! In de bergen gaat het
tegenwoordig veel te hard, daar sprinten ze bijna naar boven. Deze zege
is ook een zege voor het Colombiaanse wielrennen. Ik voel me als een
koning zo gelukkig.''
Gonzalez (26) is een generatie later geboren dan zijn streekgenoot Fabio
Parra,
 de latere bondscoach die in 1988 nog als derde was geeuml;indigd op de
Champs Elyseacute;es. Gonzalez heeft niet meegemaakt hoe de Colombianen
kleur gaven aan de Tour de France, met spectaculaire beklimmingen en
dubieuze vriendendiensten. Wie herinnert zich niet Lucho Herrera, die
bij zijn debuut in 1985 meteen de bolletjestrui won en in het
hooggebergte Bernard Hinault op sleeptouw nam? Neutrale toeschouwers
spreken er nog steeds schande van. Hinault, de latere winnaar, was zich
van geen kwaad bewust. Herrera kreeg waarschijnlijk fors uitbetaald. Elf
jaar geleden debuteerde de Colombiaanse wielersponsor Cafeacute;
Colombia met een ploeg die geheel uit landgenoten bestond. De
Zuidamerikanen waren destijds nog redelijk opgewassen tegen de Europese
tempobeulen. In tijdritten en winderige etappes verloren ze veel
terrein. In de bergen waren ze vaak de besten. De Europees getinte
wielersport kreeg een positieve impuls, enigzins vergelijkbaar met de
invloed die een paar jaar later uit het oostblok kwam overwaaien. Na
Cafeacute; Colombia werd Postobon de nieuwe sponsor van de Colombiaanse
wielerploeg, die alleen in de eerste jaren deelnam aan de Tour.
Het gezicht van Gonzalez is tekenend voor de huidige malaise van de
wielersport in zijn land. Op de linkerwang draagt hij een fors litteken.
Een Franse televisieverslaggever was gisteren zo vrij om te vragen
waarom Gonzalez zo verminkt is. Als zestienjarige had hij de wond
opgelopen tijdens een wielerkoers. Valpartijen horen bij het fietsen, in
Colombia meer dan elders in de wereld. Het is bijna geen nieuws meer als
een Colombiaanse coureur ergens in zijn land om het leven is gekomen.
Tijdens het afgelopen wereldkampioenschap in Duitama waren de slechte
wegen nog zorgvuldig dichtgesmeerd. Het WK-parcours was fraai
geasfalteerd. Op alle andere wegen in het land vormden kuilen en hobbels
een groot obstakel voor een trainende renner. Daarbij rijden de auto's
onverantwoord hard en zijn de vrachtwagens nog veel gevaarlijker. De
laatste jaren worden steeds meer koersen in speciaal aangelegde parken
georganiseerd, maar voor een volkssport is een aangelegd parcours
nauwelijks te verteren. Wielrennen is in de breedte nog steeds een
populaire sport in Colombia. Aan de top is het de laatste jaren
behelpen. De meeste sponsors zijn niet bereid een hele dag op te draven,
terwijl een voetbalwedstrijd slechts anderhalf uur duurt. Door het
ontbreken van een nationale ploeg heeft de Tour de France ook aan waarde
ingeboet.
De laatste jaren rijden de Colombianen voornamelijk in dienst van de
Spaanse sponsor Kelme. De ploeg vol lichtgewichten telde bij de start in
's-Hertogenbosch vijf Colombiaanse renners. In de eerste etappe moest
Hernan Buenahora de strijd staken met een gebroken pols die hij opliep
na een valpartij op het bochtige Nederlandse circuit. De man met de
mooie achternaam werd vorig jaar nog achtste in de Tour, waardoor oude
tijden leken te herleven.
Kelme's ploegleider Alvaro Pino, ooit winnaar in de Vuelta, staat bekend
als een harde leermeester. Oliveiro Rincon, een van de meest
getalenteerde Colombianen, raakte danig in de war van Pino's werkwijze.
Rincon won in 1993 nog een Touretappe naar Andorra, daarna ging het
langzaam bergafwaarts met de Slanke van Zapaquira. In 1994 was
Nelson Rodriguez, wegens zijn geringe postuur en de chocoladefabriek van
zijn ouders Cacaito genoemd, de laatste Colombiaan die een
ritzege behaalde in de Tour. Rodriguez won de zware etappe naar het
Franse skioord Val Thorens, waar de Colombiaanse radioreporters destijds
huilend van blijdschap langs de kant stonden.
De overwinning van Chepe Gonzalez, tweevoudig winnaar van de Ronde van
Colombia, werd gisteren minder uitbundig gevierd. Daarvoor waren in
Valence te weinig landgenoten aan de streep en daarvoor was zijn
overwinning ook niet spraakmakend genoeg. Een echte berggeit heeft op
het vlakke niets te zoeken.
