


Burundi





HET IS GEPROBEERD, een Hutu-president in het door het Tutsi-leger
gedomineerde Burundi. Nu Ntibantunganya uit zijn residentie is gevlucht
en een goed heenkomen heeft gezocht in de Amerikaanse ambassade, vraagt
de wereld zich af: wat nu? Een herhaling dreigt van de genocide in
Rwanda met ditmaal de Hutu's, voor een deel vluchtelingen uit Rwanda, in
de rol van slachtoffers. De Amerikanen hebben de Burundische
strijdkrachten krachtig gemaand geen staatsgreep te plegen. De
Veiligheidsraad buigt zich over de vraag of een vredesleger moet worden
ingezet.


De lessen van Rwanda stemmen niet hoopvol. De Verenigde Naties zijn nu
begonnen al hun personeel uit Burundi terug te trekken. Dat was destijds
in Rwanda het sein voor de ineenstorting van het bestuur. Eveneens in
Rwanda hebben landen als Frankrijk en de Verenigde Staten tevergeefs
getracht enige invloed op het verloop van de gebeurtenissen te
verkrijgen. Het Tutsi-bewind dat daar ten slotte aan de macht kwam,
heeft zich niet laten imponeren door de druk die er van buitenaf op werd
uitgeoefend. En dat regime steunde nog maar op een rebellenleger. In
Burundi hebben de Tutsi's hun historische voorrang nooit uit handen
gegeven.

 




DE EXPERIMENTEN met een pluriform bestuur zijn in deze
centraal-Afrikaanse gebieden op een nachtmerrie uitgelopen. De Belgische
kolonisatie heeft, ondanks het mandaat van eerst de Volkenbond en later
de Verenigde Naties, de bodem niet geschikt weten te maken voor
tolerantie en pluriformiteit, laat staan voor democratie. Integendeel,
er is ruim gebruik gemaakt van sociale tegenstellingen om de eigen
Europese macht zeker te stellen. Daarvan worden thans de wrange vruchten
geplukt.

Een uitweg lijkt niet langer voorhanden. De traditionele verhoudingen
zijn door de Westerse kolonisatie onherstelbaar verstoord. Onder
aanvoering van de Verenigde Staten zet de internationale gemeenschap
haar pogingen voort
Burundi de moderne, pluriforme tijd binnen te leiden, desnoods met
behulp van een contingent blauwhelmen. Maar de precedenten laten
nauwelijks enig optimisme toe: Somalieuml;, Liberia en het buurland
Rwanda. En, zo men wil, het Europese Bosnieuml;.











